Ga naar hoofdinhoud
Rijksoverheid

Samen werken aan een visie op digitaal vakmanschap

• 5 min leestijd
Samen werken aan een visie op digitaal vakmanschap

Begin december verschijnt de gezamenlijke visie op digitaal vakmanschap, onderdeel van de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS). Medewerkers van het Rijk, gemeenten, waterschappen en publieke dienstverleners werkten hieraan mee. Hoe kwamen zij samen tot één visie?

Bij de start van de NDS in 2025 was Lieke Steijn vanuit CIO Rijk en Digitaliseringsbeleid betrokken als penvoerder van de prioriteit Digitaal Vakmanschap. Zij haalde op wat betrokken partijen wilden bereiken op het gebied van digitaal vakmanschap. Op basis van die informatie schreef zij de tekst van de prioriteit. Steijn: “Wij hadden een Rijksbreed integraal beeld over digitaal vakmanschap en de tools en competenties die daarbij horen. De vraag die bleef terugkomen was ‘wat vraagt digitalisering van onze mensen?’ Daardoor beseften we dat we een visie nodig hadden op digitalisering en wat ze betekent voor digitaal vakmanschap in organisaties.”

Fundament

Het formuleren van die visie werd de eerste versneller en het fundament voor de strategische doelen van de prioriteit Digitaal Vakmanschap. Steijn kijkt uit naar de aanstaande publicatie: “Wij gaan deze breed gedragen visie gebruiken als fundament voor onze ICT-personeelsstrategie voor de Rijksoverheid.”

Divers projectteam

Emilie Adegeest werd projectmanager. Zij kijkt met veel plezier terug op het project waarvan zij later dit jaar het resultaat mag presenteren. “De kracht van de NDS is de samenwerking tussen verschillende overheidsorganisaties die aan hetzelfde doel werken. Vanaf het begin zaten mensen van het Rijk, gemeenten en waterschappen met elkaar aan tafel.”

Bronnen verzamelen

Overheidsbreed haalde het projectteam in hun gezamenlijke netwerk bronnen op met visies en meningen over digitaal vakmanschap, vertelt Adegeest. “Het heeft geen zin alles zelf te bedenken wanneer er al veel is. We wilden vooral recente producten, want de digitale transformatie gaat snel.” De gemeente Apeldoorn is zich daar al langer van bewust, zegt organisatieadviseur Snezana Dasic. Zij is vanaf de start betrokken bij het opstellen van de visie. “Bij de gemeente Apeldoorn zijn we al langer bezig met ambtelijk vakmanschap. Digitaal vakmanschap is daar een onderdeel van. Wij geloven dat de randvoorwaarden voor verandering moeten meegroeien met wat we van mensen vragen. En niet andersom. Om vanuit die gedachte bij te dragen aan de landelijke visie gaf me veel energie. En het gaf ons als gemeente een scherpere blik op onze eigen aanpak.”

In gesprek

De CIO-dag in juni voelde als de openbare start van het project, zegt Adegeest. Onder leiding van voorzitter van het aanjaagteam Digitaal Vakmanschap Tanja van Burgel ging een panel van 4 experts met uiteenlopende achtergronden en verschillende perspectieven, in gesprek met elkaar en het publiek. Adegeest: “We kozen een Universitair docent digitalisering en governance, een veranderkundige uit het bedrijfsleven, een arbeidsmarktonderzoeker van een grote uitvoeringsorganisatie en een strategisch analist arbeidsmarkt van de overheid. Zo konden we de noodzaak om met de visie aan de slag te gaan, direct belichten vanuit al die perspectieven.”
Ondertussen groeide de berg aan informatie. In de zomer breidde Adegeest haar eigen digitale vaardigheden uit. Ze leerde hoe ze technologie kon inzetten voor het doorzoeken en structureren van al die informatie. Een schrijfteam van 3 mensen van Rijk, gemeente en waterschap begon met het vertalen van die informatie naar de eerste grote lijnen van de visie.

De visie breed toetsen

Tijdens het hele proces stemde het projectteam alle stappen af met het aanjaagteam Digitaal Vakmanschap, de stuurgroep van deze NDS-prioriteit. Ook de eerste lijnen van de visie werden getoetst bij andere NDS-prioriteiten, zoals Data en AI. Adegeest: “Als een overheid met AI, data en cloud werkt dan hebben mensen nu eenmaal bepaalde vaardigheden en kennis nodig.”
Tijdens een bijeenkomst in Oss gaven meer dan 40 mensen uit overheid, onderwijs, bedrijfsleven en onderzoek feedback op de eerste bevindingen. Adegeest: “Het succes van die dag zat in de zorgvuldige selectie van deelnemers. Gelukkig praten experts graag over hun vakgebied, ze vonden het prima om een dag met ons door te brengen. We hebben van tevoren ook goed duidelijk gemaakt waarom wij juist hen nodig hadden.”

Emilie Adegeest (links), fotograaf: Robert Flipsen

Feedbackberg

De bijeenkomst in Oss leverde een eerste concept op. Dat werd uitgezet voor feedback. Wat terugkwam was overweldigend in zijn hoeveelheid. Adegeest lacht: “Uit tientallen hoeken kregen we input. In een spreadsheet werd alles bijgehouden en ingedeeld naar urgentie. Pragmatische suggesties namen we gelijk over. Wanneer een voorstel de informatiestructuur raakte of ons dwong fundamenteel anders te kijken, dan gingen we in gesprek met elkaar.” In deze fase ontstonden ook de leidende principes van de visie. “Elke keer werd duidelijk dat technologie niet de kern is van het verhaal, maar dat mensen dat zijn. Technologie verandert. Wat blijft is wat een organisatie kan doen voor haar mensen zodat ze ‘fit for the job’ zijn en dat ook blijven. En hoe we de verantwoordelijkheid van mensen zelf aanspreken.”

Van theorie naar praktijk

In het najaar volgde in Den Haag een laatste, informele sessie. Ruim 30 mensen uit 20 verschillende organisaties toetsten de theorie aan de praktijk. Procesbegeleider Lisa Peters: “Met een aantal zorgvuldig gekozen oefeningen haalden we heel snel en effectief op hoe mensen straks aan de slag kunnen met de visie. De casussen die we voorlegden kwamen uit de praktijk: ze waren herkenbaar voor iedereen.”

Het team buigt zich nu over de laatste fase: hoe lang mag een visiedocument zijn? Adegeest zegt: “We hebben een concrete visie beloofd, dus we moeten onszelf begrenzen. Tegelijkertijd willen we alles halen uit wat mensen ons hebben gegeven. Ik heb er echt vertrouwen in dat wat we opleveren dusdanig concreet is dat iedereen er iets mee kan. Waar je ook werkt bij de overheid en wat je ook doet.”

De visie die in december wordt opgeleverd, biedt een gemeenschappelijk beeld van wat de digitale transformatie vraagt van overheidsorganisaties en medewerkers. Organisaties kunnen hiermee zelf aan de slag en de uitgangspunten vertalen naar de praktijk. Met dezelfde visie als vertrekpunt, is het voor organisaties makkelijker om dezelfde taal te spreken, onderling samen te werken en kennis en ervaring uit te wisselen.

Het bericht Samen werken aan een visie op digitaal vakmanschap verscheen eerst op Digitale Overheid.

Dit artikel is afkomstig van Rijksoverheid.

Lees het volledige artikel

Deel dit artikel

Terug naar artikelen

Gerelateerde artikelen

1 digitale overheid? Alleen als we onze deskundigheid delen

1 digitale overheid? Alleen als we onze deskundigheid delen

"Als iedere overheidsorganisatie zich ontfermt over 1 onderdeel van de digitale leefomgeving, komen we echt tot 1 digitale overheid". Een interview met Bert Jan Geveke. Het bericht 1 digitale overheid? Alleen als we onze deskundigheid delen verscheen eerst op Digitale Overheid.

Van digitale mogelijkheden naar concrete tijdwinst

Van digitale mogelijkheden naar concrete tijdwinst

Hoe vertaal je de mogelijkheden van tijdbesparende technologie naar verbeteringen in de dagelijkse praktijk? Ontdek het op 26 november tijdens het nieuwe CIO-café. Het bericht Van digitale mogelijkheden naar concrete tijdwinst verscheen eerst op Digitale Overheid.

Overheidsinformatie vraagt om beter archiefbeheer

Overheidsinformatie vraagt om beter archiefbeheer

De Inspectie Overheidsinformatie en Erfgoed roept op tot beter archiefbeheer bij overheidsorganisaties. Zo moet informatie ook in de toekomst toegankelijk blijven. Het bericht Overheidsinformatie vraagt om beter archiefbeheer verscheen eerst op Digitale Overheid.

Hulp nodig bij je project?

Neem vrijblijvend contact met ons op om te bespreken hoe we je kunnen helpen.

Neem contact op

Cookies

Wij gebruiken cookies om de website te verbeteren. Noodzakelijke cookies zijn altijd actief. Privacybeleid

Cookie-voorkeuren